29. Küresel CEO Araştırması: Güven Erozyonu ve Yapay Zeka Paradoksu
İş dünyası liderleri için 2026, belirsizliğin norm haline geldiği ancak “bekle-gör” stratejisinin geçerliliğini yitirdiği kritik bir eşik olarak tanımlanıyor. PwC’nin her yıl Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu ile eş zamanlı duyurduğu ve bu yıl 29.’su gerçekleştirilen Küresel CEO Araştırması, liderlerin ruh halindeki radikal değişimi gözler önüne seriyor.
95 ülkeden 4.454 CEO’nun katılımıyla gerçekleştirilen bu dev araştırma, küresel ekonomideki iyimserlik havasının yerini temkinli bir endişeye bıraktığını gösteriyor. Özellikle yapay zeka yatırımlarının finansal tablolara yansımasındaki gecikme ve artan jeopolitik riskler, CEO’ların ajandasını yeniden şekillendiriyor. Rapor, sadece bir durum tespiti değil, aynı zamanda belirsizlik çağında ayakta kalmak isteyen şirketler için bir uyarı niteliği taşıyor.
Güven Endeksinde Sert Düşüş: Türkiye ve Dünya
Araştırmanın en çarpıcı çıktısı, CEO’ların kendi şirketlerinin büyüme potansiyeline duydukları güvenin son yılların en düşük seviyesine gerilemiş olması. Küresel ölçekte CEO’ların yalnızca %30’u önümüzdeki 12 ayda gelirlerini artıracaklarından “çok emin” olduklarını belirtiyor. Bu oran, geçtiğimiz yıl %38, 2022’de ise %56 seviyelerindeydi.
Türkiye özelinde tablo daha da dikkat çekici. Türkiye’deki CEO’ların gelir büyümesine olan güveni %24 seviyesine gerilemiş durumda. Bu düşüş, makroekonomik dalgalanmaların ve bölgesel jeopolitik gerilimlerin yerel liderler üzerindeki baskısının küresel ortalamadan daha ağır hissedildiğini gösteriyor.
Yapay Zeka Paradoksu: Yatırım Var, Getiri Nerede?
Son iki yılın en büyük gündem maddesi olan Yapay Zeka (AI), CEO’lar için bir umut kaynağı olduğu kadar bir hayal kırıklığı riski de taşıyor. Araştırma verileri, AI yatırımlarının henüz somut finansal sonuçlara dönüşmediğini acı bir gerçekle ortaya koyuyor:
Sıfır Etki: CEO’ların %56’sı, yapay zeka yatırımlarından henüz ne gelir artışı ne de maliyet tasarrufu sağladıklarını belirtiyor.
Liderler Kulübü: Yalnızca %12’lik bir kesim, yapay zeka kullanımıyla hem gelirlerini artırmayı hem de maliyetlerini düşürmeyi başarmış durumda.
Teknoloji Kaygısı: CEO’ların %42’si, mevcut iş modellerinin teknolojik değişimin hızına ayak uyduramamasından endişe ediyor.
Bu veriler, yapay zekanın sadece bir teknoloji yatırımı olarak görülmemesi gerektiğini, asıl meselenin iş süreçlerini bu teknolojiye uyumlu hale getirecek kültürel ve operasyonel dönüşüm olduğunu kanıtlıyor.
Tehditler Çeşitleniyor: Siber Riskler ve Gümrük Duvarları
CEO’ların uykularını kaçıran riskler listesinde siber güvenlik (%30), enflasyon (%25) ve jeopolitik gerilimler (%23) başı çekiyor. Ancak bu yıl listeye güçlü bir giriş yapan yeni bir tehdit var: Ticaret Savaşları.
Liderlerin %20’si yükselen ticaret tarifelerinin işlerini olumsuz etkileyeceğinden endişe ederken, bu oran Çinli CEO’larda %28, Türk CEO’larda ise %30 seviyesine çıkıyor. Gümrük duvarlarının yükselmesi, kâr marjları üzerinde doğrudan bir baskı unsuru olarak görülüyor.
Editörünün Yorumu: “Hız” Artık Bir Seçenek Değil
PwC’nin 29. Küresel CEO Araştırması’nı bir pazarlama ve teknoloji lideri gözüyle okuduğumuzda, satır aralarında çok net bir mesaj görüyoruz: Durgunlukta büyüme, sadece çevik olanlar içindir.
Yapay zeka verilerindeki %56’lık “verimsizlik” oranı, sektörümüz için devasa bir uyarı. Çoğu şirket “AI kullanıyoruz” diyebilmek için araçlara yatırım yapıyor ancak bu araçları iş modellerine entegre etmiyor. Türkiye pazarındaki %24’lük güven seviyesi düşük görünebilir, ancak bu kriz ortamı, dijital olgunluğu yüksek markalar için pazar payı çalma fırsatıdır. PwC Türkiye Kıdemli Ortağı Cenk Ulu’nun da belirttiği gibi; belirsizlik çağında fark yaratacak olan sadece teknolojiye yatırım yapmak değil, bu teknolojiyi operasyonel çeviklikle birleştirmektir. Pazarlama liderleri (CMO’lar) artık bütçe harcayan değil, AI yatırımlarının ROI’sini (Yatırım Getirisi) kanıtlayan taraf olmak zorundadır.
Sıkça Sorulan Sorular
CEO’ların güven oranı neden düşüyor? Makroekonomik belirsizlikler, siber güvenlik riskleri ve yapay zeka yatırımlarının henüz beklenen finansal getiriyi sağlamaması, CEO’ların kısa vadeli büyüme beklentilerini aşağı çekiyor.
Şirketler yapay zekadan kâr ediyor mu? Şu an için büyük bir çoğunluk (%56) ne maliyet ne de gelir tarafında somut bir fayda görmediğini belirtiyor. Sadece %12’lik bir “lider” grup, her iki alanda da fayda sağlıyor.
Türkiye’deki CEO’ların en büyük endişesi nedir? Küresel risklerin (siber, enflasyon) yanı sıra, Türkiye’deki yöneticiler özellikle gümrük tarifeleri ve teknolojik değişimin hızına yetişememe konusunda küresel ortalamanın üzerinde bir kaygı taşıyor.
